ABD ve İsrail’in İran’a karşı başlattığı askeri operasyonlar, Hürmüz Boğazı’nı gerilimin merkezi haline getirdi. İran’ın uluslararası petrol sevkiyatında kritik bir rol üstlenen bu stratejik boğaz, şu anda kapalı durumda ve ABD’nin deniz ablukası devam ediyor. Başkan Trump, ticari gemilerin bu boğazdan geçişini sağlamak amacıyla “Özgürlük Projesi” adını verdiği bir planı kamuoyuna açıkladı. Sosyal medya üzerinden yaptığı paylaşımda, “Gemi hareketimizin amacı, herhangi bir yanlış yapmamış insan, şirket ve ülkeleri özgürleştirmektir; onlar mevcut koşulların kurbanıdırlar. Bu, Amerika Birleşik Devletleri’nin, Orta Doğu ülkelerinin ve özellikle İran’ın adına gerçekleştirdiği insani bir jesttir,” şeklinde ifadeler kullandı. Ayrıca, gemilere yönelik herhangi bir müdahale durumunda karşılık vereceklerini de belirtti.
PLANIN GERÇEK YÜZÜ ARAŞTIRILDI
Ancak Axios’un haberine göre, Trump’ın planının uygulama detayları beklenildiği gibi çıkmadı. İki ABD’li yetkiliye dayanan haberde, ABD donanmasının ticari gemilere en güvenli rotalar hakkında bilgi vereceği belirtildi. Ayrıca, savaş gemilerinin, İran ordusunun boğazdan geçen ticari gemilere saldırmasını önlemek amacıyla “yakınlarda” konumlanacağı kaydedildi. ABD basınında yer alan bir diğer haberde ise, bu operasyonun silahlı destekten ziyade, ticari gemilere telsizle yönlendirme yapılacağı ifade edildi.
“BOĞAZDAKİ DURUMUN DEĞİŞMESİ ZOR GÖRÜLÜYOR”
Wall Street Journal gazetesinin aktardığına göre, Avrupa’dan bazı diplomatlar, Trump’ın daha önceki Hürmüz Boğazı’ndaki durumu değiştirme girişimlerini hatırlatarak, “Savaş gemisi eskortu olmadan, bir koordinasyon biriminin boğazdaki durumu önemli ölçüde değiştirmesi pek olası görünmüyor,” değerlendirmesinde bulundu. Yapılan yorumlarda, Trump’ın son planının beklenenden çok daha etkisiz kaldığı vurgulandı.
İRAN’DAN ABD’YE SERT UYARI
Diğer yandan, İran, ABD’nin Hürmüz Boğazı’na yaklaşması konusunda sert bir tavır sergiledi. İran ordusunun yaptığı açıklamada, ABD’nin boğaza yaklaşmaması gerektiği vurgulanarak, “Hürmüz Boğazı’nın güvenliği, İran İslam Cumhuriyeti Silahlı Kuvvetleri’nin kontrolündedir ve güvenli geçişlerin sağlanması, silahlı kuvvetlerle koordineli bir şekilde gerçekleştirilecektir,” denildi.
